Święty Marcin z Bragi – O trzykrotnym zanurzeniu.

Posted: 31/01/2014 in patrologia

santo-martinho-de-braga (4)
Święty Marcin z Bragi, bp Dumio († 579 r.)
O trzykrotnym zanurzeniu (De trina mersione)

Biskup Marcin do błogosławionego i czcigodnego Pana w Chrystusie, Ojca Bonifacego Biskupa, godnego czci przez swą doskonałą miłość apostolską.

1. Długo oczekiwany list Waszej Ekscelencji (vestri apostolatus) napełnił mnie podwójnym darem świętego oświecenia obrzędem kapłańskiej łaski nawiedzasz naszą skromną uniżoność i płonącym blaskiem przeczystej miłości dajesz nam okazję nawiązania rozmowy. Zresztą i sam początek upragnionej sprawy pozwalał nam zacząć dyskurs, skoro wiążą nas węzły zażyłe miłości. Dlatego spełniając należny obowiązek odpisania na list Waszej Czcigodnej ekscelencji, proszę, abyś zawsze do swych miłych Bogu modlitw włączał wspomnienie mojej skromnej osoby.

2. W swym liście informujesz mnie, że niektórzy przybysze z naszych stron donieśli ci, jakoby kapłani tutejszej prowincji udzielali chrztu świętego nie w imię jednej Trójcy, lecz wzywając poszczególne imiona: wiesz, że jest to całkowity fałsz. Moim zdaniem ten, co chciał ci o tym donieść, albo nigdy nie widział, jak biskupi udzielają chrztu, albo chciał odpowiedzieć o czymś, co miało tu miejsce dawno. Wiem doskonale, że przed laty metropolita tutejszej prowincji prosił u Stolicy błogosławionego Piotra o przepis najwyższej powagi na temat na temat udzielania chrztu. Starannie przeczytałem ten tekst i znalazłem w nim zapis, aby nad przyjmującym chrzest wymieniono jedno wezwanie Trójcy oraz trzykrotnie go pokropiono albo zanurzono.

3. Tymczasem twierdzisz: Trzykrotne wezwanie imienia albo trzykrotne zanurzenie jest z całą pewnością obrzędem ariańskim. Posłuchaj tedy. Istnieje starodawny i apostolski zwyczaj trzykrotnego zanurzenia przy wezwaniu jednego imienia Ojca, Syna i Ducha Świętego; zwyczaj ten jest zapisany i zachowują go kapłani tutejszej prowincji na mocy autorytetu biskupa Rzymu. Przepis ten był zachowany również w samo święto Paschy przez biskupa miasta Konstantynopola, w obecności legatów naszego króle wstaw, wysłanych na dwór cesarki. Przecież i my czytaliśmy list świętego apostoła Pawła, gdzie napisane: Jeden Bóg, jedna wiara, jeden chrzest, czytaliśmy tez komentarz św. Hieronima, który stwierdza, że wzywając jednego imienia należy chrzczonych zanurzać trzykrotnie. Jeżeli poszukasz, znajdziesz te starą papierową księgę u czcigodnego i pobożnego naszego brata, kapłana Ausencjusza; podobnie w Aktach św. SylwestraKonstantyn we śnie otrzymał polecenie, aby go zanurzono trzy razy. Jest wielu takich, którzy, słysząc słowa Apostoła: Jeden chrzest, chcą to rozumieć, że nie chodzi o jedność katolicką, ponieważ wszędzie sprawuje się chrzest w ten sposób, lecz o jedno zanurzenie, a chcąc unikać podobieństwa do arian, którzy też udzielają chrztu w ten sposób, lecz wzywając jednego imienia, tak jak my, zmienili formułę starożytnej tradycji, aby przy wezwaniu jednego imienia dokonywać jednego zanurzenia; nie rozumieją oni, że jedno wezwanie oznacza jedność substancji, natomiast trzykrotne zanurzenie symbolizuje odrębność Osób; chodzi o to, aby zgodnie z najprawdziwsza wiarą wskazać na jedną substancję Bóstwa oraz na trzy Osoby. Gdyby bowiem przy wezwaniu jednego imienia dokonano jednego zanurzenia, wskazano by jedynie na jedność Bóstwa w Ojcu, Synu i Duchu Świętym, natomiast pominięto by zróżnicowanie Osób.

4. Tak więc unikając rzekomego podobieństwa do arian, nie zauważają, że wciska się tutaj zaraza sabeliańska[1], która przy wezwaniu jednego imienia zachowuje jedno zanurzenie, głosząc w ten sposób, że Ojciec jest tym samym, co Syn i Duch Święty, a Duch Święty tym samym, co Ojciec. A nie pokazując w sakramencie chrztu żadnej różnicy między trzema Osobami, bluźnierca zmyśla, że jedna osoba nosi trzy imiona. Niektórzy spośród Hiszpanów nie rozumiejąc – jak napisano – tego, co mówią, ani tego, co stanowczo twierdzą, gdy unikają, jak powiedziałem, podobieństwa do chrztu ariańskiego, nieopatrznie popadają w inny błąd. Czyż dlatego, że arianie przyjmują Psalmy, Apostoła i Ewangelię oraz wiele inny tekstów, podobnie jak katolicy, my, unikając podobieństwa do ich błędów mamy tego wszystkiego unikać? Uchowaj, Boże, ponieważ oni, jak napisano, pochodzą od nas i zachowują wszystko tak jak my, z wyjątkiem umniejszenia Bóstwa Syna Bożego i Ducha Świętego.

5. Są więc tacy, którzy, jak stwierdziliśmy, nie rozumieją tej racji, i uznają tylko jedno zanurzenie. Aby zaś przydać powagi swemu urojeniu twierdzą, że dla uniknięcia podobieństwa do rytu ariańskiego tak postanowiły niektóre synody; to już jest zupełnym wymysłem. Nie ma bowiem żadnego pisanego przekazu o tym, aby jakikolwiek synod powszechny albo lokalny, kiedykolwiek wydał dekret o jednym zanurzeniu. A jeśli ktoś twierdzi przeciwnie, niechaj pokaże zapis, gdzie albo którzy ojcowie lub w jakiej liczbie o tym zadecydowali. Jeśli nie potrafią tego dokazać, niechaj ufnie przyjmą od nas to, co zostało przekazane powagą stolicy rzymskiej i czego dowodzi dawna zasada obowiązująca w prowincjach wschodnich, i o czym mówią komentarze starożytnych Ojców, a także dokumenty o sprawowaniu sakramentów, jak więc wymieniając jedno imię Ojca, Syna i Ducha Świętego mówimy, że jeden Bóg i jedna substancja Trzech Ojców, tak samo trzykrotnie zanurzając wiernych wskazujemy na odrębność Trzech Osób.

Powiedziałem o tym w krótkim liście odpowiadając na Wasze polecenie. Proszę, abyś w swych modlitwach do Pana zechciał pamiętać o mojej skromnej osobie.

Marcin z Bragi, Dzieła, tłum. S. Kalinowski, Kęty 2008, s. 218-225. Za: Tauszew-Polski Zarubieżnik


[1] Od Sabeliusza, kapłana libijskiego (II/III w.), który twierdził, ze Trójca jest jednością, a trzy Osoby to tylko inny sposób (łac. Modus) widzenia Boga; stąd też nazwa modalizm.
Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s